Örnek: Bir Şarkının Temposunu Yaklaşık 96 BPM Bulmak
Diyelim ki sevdiğin bir şarkının temposunu bulmak istiyorsun. Şarkıyı dinlerken ana vuruşlara uygun şekilde birkaç kez dokunuyorsun ve Pratnome yaklaşık 96 BPM gösteriyor. Metronomu 96 BPM'de, 4/4 ölçü türünde başlatıp tıklamaları şarkıyla karşılaştırabilirsin. Eğer tıklamalar beklediğinin iki katı sıklıkta geliyorsa belki de farklı bir ritmik değeri takip ediyorsundur. 48 BPM, 96'nın yarısı; 192 BPM ise iki katıdır. Bunların hepsi uygulamanın tempo aralığındadır ama farklı vuruş yorumlarına karşılık gelir. Burada amaç rastgele en yüksek sayıyı seçmek değil, çalışmak istediğin müzik için anlamlı vuruşu bulmaktır.
Metronomu açTap Tempo Nasıl Çalışır?
BPM, dakikadaki vuruş sayısını ifade eder. Örneğin 60 BPM, seçtiğin temel vuruşun bir dakikada 60 kez gerçekleşmesi demektir. 120 BPM'de ise aynı sürede 120 vuruş bulunur. Ancak bir müzikte hangi ritmik düzeyi temel vuruş kabul ettiğin de önemlidir.
Tap tempo kullanırken BPM değerini önceden bilmen gerekmez. Müziği dinlersin ve duyduğun temel vuruşa uygun aralıklarla dokunursun. Uygulama, dokunma zamanlamandan bir tempo değeri belirler. Dolayısıyla eşit aralıklarla dokunmaya çalışmak önemlidir.
Bu işlem şarkıyı mikrofonla dinleyip otomatik analiz etmek değildir. Vuruşu sen belirlersin. Özellikle kulaktan parça çıkarırken, bir eserin temposuna yaklaşmaya çalışırken veya dinlediğin kısa bir bölümü metronomla çalışmak istediğinde kullanılabilir.
- Temposunu bulmak istediğin şarkıyı veya pasajı dinle.
- Müziğin düzenli tekrarlanan ana vuruşunu bulmaya çalış.
- Bu vuruşa uygun şekilde birkaç kez dokun.
- Ekrandaki BPM değerini kontrol et.
- Sonucu metronomun tıklamalarıyla karşılaştır.
Şarkının Doğru Vuruşunu Nasıl Bulursun?
Bir şarkıda davul, bas, gitar, piyano ve melodiler farklı ritmik hareketler yapabilir. Duyduğun her ses ana vuruş değildir. Örneğin hi-hat, takip etmek istediğin temel vuruştan iki kat sık çalıyor olabilir. Her hi-hat sesine dokunursan beklediğinden farklı bir BPM görebilirsin.
Önce şarkının birkaç ölçüsünü dinle. Ayağınla doğal olarak takip edebildiğin vuruşu düşün. Basit bir 4/4 pasajda dört vuruşluk bir sayım yapmayı deneyebilirsin. Ancak bütün parçalar aynı ölçü türünde veya aynı ritmik yapıda değildir.
Bulduğun değer kulağına uymuyorsa hemen yanlış kabul etme. Daha yavaş veya daha hızlı bir vuruş katmanını takip etmiş olabilirsin. Önemli olan, seçtiğin BPM'in çalmak istediğin pasajın ritmik yapısıyla uyuşmasıdır.
- Dokunmaya başlamadan önce kısa bir bölümü dikkatle dinle.
- Her enstrüman sesini değil, temel vuruşu takip et.
- Dokunma aralıklarını mümkün olduğunca eşit tut.
- BPM'i seçtiğin ölçü sayımıyla karşılaştır.
Neden Aynı Şarkı 80 veya 160 BPM Çıkabiliyor?
Tap tempo kullanırken karşılaşabileceğin durumlardan biri, aynı müzik için birbirinin iki katı olan değerler bulmaktır. Örneğin bir pasajı 80 BPM veya 160 BPM düzeyinde takip ediyor olabilirsin. Bu, her iki sayının da bütün müzikal bağlamlarda aynı anlama geldiğini göstermez.
Eğer temel vuruş yerine sekizlikleri takip ediyorsan BPM beklediğinden yüksek çıkabilir. İki vuruşta bir dokunuyorsan daha düşük bir sonuç görebilirsin. Özellikle yarım zaman veya çift zaman hissi taşıyan ritimlerde bu ayrım önem kazanabilir.
Pratnome'da BPM ile Vuruş bölünmesi ayrı ayarlardır. Örneğin 90 BPM seçip sekizlik Vuruş bölünmesi kullanabilirsin. Bu ayarda daha sık tıklama duyarsın, ancak metronomun ana temposunu 180 BPM olarak yeniden belirlemiş olmazsın.
- Bulduğun BPM'in hangi vuruşu temsil ettiğini düşün.
- Gerekiyorsa değerin yarısını veya iki katını karşılaştır.
- Çaldığın parçaya uygun ölçü türünü seç.
- Daha sık ritmik referans gerekiyorsa Vuruş bölünmesi ayarını değiştir.
Bulduğun BPM ile Nasıl Çalışabilirsin?
Yaklaşık BPM değerini belirledikten sonra Sabit tempo modunu açıp çalışmaya başlayabilirsin. Metronom artık seçtiğin hızda çalar. Kısa bir pasajı birkaç kez tekrar ederek kendi ritmini tıklamalarla karşılaştır.
Bazı canlı performanslarda veya kayıtlarda tempo parça boyunca değişebilir. Böyle bir durumda bir bölümde bulduğun BPM, şarkının tamamına uymayabilir. Çalışacağın bölümü ayrıca dinleyip o bölüm için yeniden dokunarak tempo belirleyebilirsin.
Eğer parçayı henüz o hızda çalamıyorsan doğrudan şarkının temposuna yetişmeye çalışma. Daha düşük BPM'den başlayıp Otomatik ilerleme ile ayrı bir hız çalışması hazırlayabilirsin. Böylece tap tempo ile bulduğun değeri ulaşmak istediğin bir referans olarak kullanırsın.
- Bulduğun BPM'i Sabit tempo modunda kullan.
- Ölçü türünü ve Vuruş bölünmesi ayarını seç.
- Kısa bir pasajı metronomla tekrar et.
- Ritmik uyumsuzluk varsa BPM'i yeniden değerlendir.
- Kademeli hızlanmak için ayrı bir Otomatik ilerleme çalışması oluştur.
Pratnome'da Tap Tempo Nasıl Kullanılır?
- pratnome.com adresindeki ücretsiz online metronomu aç. Hesap oluşturman gerekmez.
- Temposunu bulmak istediğin şarkıyı dinle ve temel vuruşunu belirle.
- Tap tempo kontrolüne ritimle uyumlu biçimde art arda dokun. Bilgisayarda aynı işlem için T tuşuna basabilirsin.
- Oluşan BPM değerini kontrol et. Pratnome, 20–400 BPM aralığını destekler.
- Sabit tempo modunu seç. 4/4, 3/4 veya çalışacağın müziğe uygun başka bir ölçü türünü ayarla.
- İhtiyacına göre dörtlük, sekizlik, üçleme veya onaltılık Vuruş bölünmesi seç.
- Başlat'a basarak metronomu dinle. Gerekirse + / − düğmeleriyle veya BPM değerini yazarak tempoyu düzelt.
- Belirli bir süre ya da ölçü sayısı boyunca çalışmak istiyorsan oturum hedefi belirle. Hedef tamamlandığında metronom ölçü sonunda durur.